Pozacenowe kryteria oceny ofert: czy da się szybko, dobrze i tanio?

W ostatnim czasie silnik ContractSpot przeanalizował strukturę kryteriów oceny ofert w 5139 częściach postępowań o udzielenie zamówienia publicznego na roboty budowlane.

Wyniki?

4 166 części postępowań (78,3%) zawierało kryteria pozacenowe
1 153 części postępowań (21,7%) opierało się wyłącznie na cenie
średnia waga ceny: 70,2%
średnia waga kryteriów pozacenowych: 29,8%
mediana wagi pozacenowej: 40%
w 70,9% przypadków waga kryteriów pozacenowych mieściła się w przedziale 31-40%


3/4 postępowań zawiera element pozacenowy, a komponent ten stał się konstrukcyjną normą. Poprzestanie na cenie możliwe jest wyłącznie wtedy, gdy precyzyjnie określono wymagania jakościowe w opisie przedmiotu zamówienia - w zamówieniach na roboty budowlane dosyć łatwo jest to osiągnąć poprzez odniesienie do parametrów technicznych, norm etc
Warto zauważyć, że rozkład wag pokazuje coś, czego nie widać w samej statystyce. W przeważającej części postępowań k. pozacenowe otrzymują 30-40% punktów. Skala odchyleń jest ograniczona, a konstrukcja wag w dużej mierze powtarzalna. Rynek nie tyle eksperymentuje z nowymi modelami, ile stabilizuje się wokół jednej, bezpiecznej proporcji.
To prowadzi do istotniejszego pytania: jeżeli jest to normą w tabelach punktowych, to jak jest rozumiane w praktyce?

Analiza struktury kryteriów pokazuje, że dominują przede wszystkim:

🔵 gwarancja,
🔵 gwarancja + rękojmia,
🔵 termin realizacji.

Nasza analiza rozkładu stosowania kryteriów wskazuje na powszechne stosowanie takich, niemających żadnego związku z jakością. Promowanie skracania terminów realizacji może skutkować obniżeniem jakości wykonania (albo szybko albo dobrze 😉). Z kolei wydłużenie okresu gwarancji może w pewnych przypadkach sprzyjać osiągnięciu wyższej jakości zamówienia, o ile zamawiający nie poprzestanie jedynie na ocenie okresu, lecz bierze pod uwagę inne warunki gwarancji.

Kryteria odnoszące się bezpośrednio do jakości technicznej rozwiązania, sposobu jego zaprojektowania czy doświadczenia personelu pojawiają się rzadziej.

Oznacza to, że komponent pozacenowy najczęściej przybiera formę parametrów kontraktowych, które można łatwo zmierzyć i porównać.

Dla Wykonawcy różnica jest zasadnicza. Inaczej buduje się ofertę, gdy przewagę można uzyskać poprzez optymalizację parametrów umownych, a inaczej, gdy premiowana jest jakość rozwiązania jako takiego.

Biorę po 500 zł z konta każdej drużyny i słucham państwa: czy da się szybko, dobrze i tanio❓